Archeolodzy rozpoczęli prace w ruinach niezwykle ważnego bizantyjskiego kościoła w Stambule
5 maja 2023, 08:21Tureccy naukowcy rozpoczęli prace archeologiczne w ruinach kościoła św. Polieukta w Saraçhane w Istanbule. To niezwykle ważna świątynia, największy kościół w mieście przed zbudowaniem Hagii Sophii, a historycy nie wykluczają, że to on dał początek nowemu typowi kościołów – bazylice przykrytej kopułą. Ukoronowaniem takiej architektury stała się z czasem właśnie Hagia Sophia.
Zidentyfikowali piwo jęczmienne w mezopotamskich naczyniach z epoki brązu
28 czerwca 2018, 10:52W ceramice odkrytej na stanowisku Khani Masi w górze rzeki Dijala w północno-wschodnim Iraku odkryto związki chemiczne wskazujące na bazujący na jęczmieniu fermentowany napój. Wygląda więc na to, że mieszkańcy Mezopotamii z późnej epoki brązu raczyli się jęczmiennym piwem już 3000 lat temu.
Sensacyjne odkrycie wraku na Morzu Śródziemnym zmienia nasze pojęcie o starożytnej żegludze
20 czerwca 2024, 14:23W Morzu Śródziemnym, na głębokości 1,8 kilometra znaleziono wrak sprzed 3300 lat, zawierający setki nietkniętych naczyń. To najstarszy statek, jaki znaleziono poza szelfem kontynentalnym. Jednostkę handlową, która zatonęła 90 kilometrów na północ od wybrzeża Izraela, znalazła firma Energean poszukująca złóż gazu ziemnego. Badaniem zabytku zajęli się specjaliści z Izraelskiej Służby Starożytności.
W Irlandii odkryto grobowiec korytarzowy sprzed 5500 lat
17 lipca 2018, 12:54W na terenach należących do posiadłości Dowth Hall w Counth Meath odkryto grobowiec korytarzowy, którego wiek oceniono na około 5500 lat. Dotychczas w jego zachodniej częsci znaleziono dwie komory grobowe. Nad samym grobowcem góruje kamienny kopiec o średnicy około 40 metrów
Grobowce, baseny i świątynia Herkulesa – najnowsze odkrycia z Rzymu
15 stycznia 2026, 15:58Dwa monumentalne baseny, świątynie poświęcona prawdopodobnie Herkulesowi oraz dwa grobowce z epoki Republiki to najnowsze odkrycia archeologiczne w Rzymie. Zabytki zostały znalezione podczas prac archeologicznych prowadzonych wzdłuż Via di Pietralata. Dotychczas znaleziono tam ślady osadnictwa od V do I wieku p.n.e. oraz – mniej liczne – dowody na to, że obszar ten był zamieszkany też w II i III wieku po Chrystusie. Archeolodzy trafili też na dowody istnienia tam starożytnej drogi oraz cieku wodnego, który wpadał do pobliskiej rzeki Aniene. Odkrycie grobów wskazuje na charakter, jaki przed tysiącami lat miał ten obszar.
Krzyżowcy kształtowali historię, ale nie genom mieszkańców Bliskiego Wschodu
19 kwietnia 2019, 05:06W średniowieczu setki tysięcy mieszkańców Europy migrowało na Bliski Wschód, by wziąć udział w krucjatach. Wielu z nich na stałe osiadło na wschodnim wybrzeżu Morza Śródziemnego. Grupa naukowców z Wellcome Sanger Institute, University of Cambridge, Bournemouth University, Uniwersytetu w Leuven oraz Instytutu Orientalistyki w Bejrucie postanowiła pogłębić wiedzę o krucjatach, badając DNA osób, biorących w nich udział.
Ludzkie DNA na ścianach jaskiń. Malowidła naskalne rzadko je przechowują
7 lipca 2026, 11:16Środowiskowe DNA (eDNA) to materiał genetyczny, którym organizmy żywe „zanieczyściły" otoczenie. Od ponad dekady jest ono coraz powszechniej wykorzystywane w badaniach nad przeszłością, pozwalając naukowcom np. zrekonstruować środowisko naturalne sprzed tysiącleci na podstawie DNA roślin i zwierząt znajdującego się w glebie. Teraz międzynarodowy zespół naukowców, na czele którego stali Alba Bossoms Mesa i Matthias Meyer z Instytutu Antropologii Ewolucyjnej im. Maxa Plancka oraz Hipólito Collado Giraldo z Universidad de Extramadura, po raz pierwszy wykazał, że ślady ludzkiego DNA mogą przetrwać na ścianach jaskiń przez tysiące lat, w tym w miejscach pokrytych paleolitycznymi malowidłami.
W grodzisku z epoki brązu znaleziono dziwne pierścienie z wysuszonego ciasta
6 czerwca 2019, 10:28W grodzisku z późnej epoki brązu (na stanowisku Stillfried an der March w Austrii) odkryto unikatowe pierścienie zbożowe. Naukowcy ustalili, że z wysokiej jakości mąki uzyskano ciasto, które po nadaniu kształtu pozostawiano po prostu do wyschnięcia.
Na Malcie odkryto nietknięte grobowce z czasów imperium kartagińskiego/okresu wczesnorzymskiego
22 maja 2020, 12:12Na południowo-wschodnich obrzeżach Tarxien na Malcie w ramach monitoringu sprawowanego przez Sovrintendenza Tal-Patrimonju Kulturali podczas prac budowlanych odkryto klaster kilku grobów. Były to głównie znane z wysp Archipelagu Maltańskiego typowe groby komorowo-szybowe, wykorzystywane za czasów imperium kartagińskiego i w okresie rzymskim (1800-2500 lat temu). Dwa z opisanych w ostatnim komunikacie prasowym były nadal zamknięte. W jednym znaleziono szczątki dwóch dorosłych osób, w drugim - urny z prochami.
Zanikłe średniowieczne miasto – sensacyjne odkrycie w lesie koło Świdwina
20 października 2020, 08:24Jeszcze 14 lat temu bardzo niewiele osób zdawało sobie sprawę, że na terenie Polski, na polach uprawnych lub w lesie, można odkryć cały układ średniowiecznego miasta. Stało się to możliwe dzięki coraz powszechniejszemu zastosowaniu archeologii lotniczej i lotniczego skanowania laserowego, powiedział Marcin Krzepkowski, prezes fundacji Relicta z Poznania
